Geen betere plek om Interreg Europe project Social Food Webs’ eerste verjaardag te vieren dan in Vejle! Onze Deense partners nodigden ons uit voor de tweede partnerbijeenkomst, die heel specifiek draaide rond elkaar inspireren om de herverdeling van voedseloverschotten systemisch aan te pakken en een sociale meerwaarde te creëren.
Op 28 en 29 april 2026 vond in het Deense Vejle de tweede interregionale partnermeeting van het Europese project Social Food Webs plaats, georganiseerd door Vejle Municipality en het Culinary Institute. Centraal stond de vraag hoe voedseloverschotten efficiënt kunnen worden herverdeeld en tegelijk sociale meerwaarde kunnen creëren.
De bijeenkomst bracht projectpartners, beleidsmakers en stakeholders uit verschillende landen samen, waaronder België (Erov en DBSE/Foodsavers Gent), Finland, Polen, Portugal, Letland, Spanje en Frankrijk. Het programma bestond uit presentaties, workshops, thematische sessies en studiebezoeken aan lokale initiatieven.
Lees hieronder over opgedane inzichten, de voorgestelde inspirerende praktijkvoorbeelden en uitdagingen waar dit project de komende jaren op zal inzetten.
Verschillende regio’s, gemeenschappelijke uitdagingen
De eerste dag stond vooral in het teken van beleidsuitwisseling en analyse. De partners deelden hun regionale analyses. Daaruit kwamen duidelijke gezamenlijke uitdagingen naar voren rond voedseloverschotten, de herverdeling van voeding en sociale voedselinitiatieven:
- versnipperde systemen en beperkte coördinatie
- sterke afhankelijkheid van vrijwilligers
- gebrek aan data en monitoring
- logistieke knelpunten (opslag, koeling, transport)
- moeilijkheden om voedsel snel bij kwetsbare groepen te krijgen
Food waste is a mirror of society
Een interactieve workshop onder leiding van Johanne Birn (procesfacilitator van duurzame veranderingen) vertaalde deze inzichten naar een systeemperspectief rond ‘toegang & inclusie’, logistiek & voedselstromen’, ‘samenwerking & structuren’ en ‘data, kennis en opschaling’. De conclusie was helder: voedselherverdeling is niet alleen logistiek, maar ook een sociaal vraagstuk rond waardigheid, toegankelijkheid en inclusie.
“We don’t waste food because we want to. We waste food because our systems make it seem logical.” – Johanne Birn
Sterke praktijkvoorbeelden uit Vejle en Denemarken
De gastregio Vejle Munipality lichtte haar lokale voedselstrategie toe en de Culinary Institute gaf inzicht in hoe ze inventief en gedreven duurzaamheid, voedselverlies en samenwerking tussen publieke en private actoren aanpakken binnen de stad en regio. Tegelijk werden lokale en nationale sterke praktijken gedeeld:
- Stop Spild Lokalt toon hoe vrijwilligers voedseloverschotten ophalen en herverdelen via lokale netwerken. Wat ooit begon als een eenmans initiatief en een facebookgroep, groeide op tien jaar uit tot een organisatie die in heel Denemarken actief is en kan rekenen op de steun van honderden vrijwilligers.
- FødevareBanken gaf inzicht in de werking van de Deense voedselbank en hoe voedseloverschotten op grotere schaal worden herverdeeld naar sociale organisaties.
- Wefood demonstreerde het model van een sociale supermarkt waar producten met beschadigde verpakking, korte houdbaarheid of seizoensoverschotten verkocht worden. De winkel draait grotendeels op vrijwilligers en de opbrengsten gaan naar sociale projecten.
- Tijdens een workshop rond schoolmaaltijden toonde schoolcoördinator Joan Pathenia Møller hoe voedselverliespreventie geïntegreerd kan worden in dagelijkse schoolpraktijken en educatie.
- Tot slot maakte het bezoek aan Café Parasollen indruk. Dit sociaal ontmoetingscentrum in Vejle gebruikt ontvangen voedseloverschotten niet alleen als voedselvoorziening, maar ook als middel om ontmoeting, inclusie en waardigheid te versterken voor mensen in kwetsbare situaties.
Andere goede praktijkvoorbeelden
DBSE/Foodsavers Gent stelde het Gentse model voor, waarbij voedseloverschotten via een centraal logistiek systeem worden opgehaald, verdeeld en herverdeeld naar sociale organisaties en de eigen sociale restaurants. Het model combineert ecologische impact met sociale tewerkstelling en werkt met digitale tools en realtime monitoring. Hierdoor ontstaat een efficiënt en schaalbaar systeem dat zowel voedselverlies als CO₂-uitstoot vermindert. Belangrijke succesfactoren zijn:
- sterke lokale samenwerkingen
- professionele logistiek
- stabiele structuren
- betrouwbare data
- samenwerking tussen overheid, sociale economie en middenveld
Uit Frankrijk en de regio Hauts-de-France werden twee inspirerende praktijkvoorbeelden voorgesteld:
- HopHopFood koppelt overschotten van handelaars via een app rechtstreeks aan kwetsbare gebruikers zoals studenten en gezinnen met een laag inkomen.
- SOLAAL Hauts-de-France ondersteunt landbouw- en voedingsbedrijven logistiek en administratief bij het doneren van overschotten aan voedselhulporganisaties. Ze maakt zo donaties eenvoudiger voor de bedrijven.
Wat nemen we mee?
De partnermeeting in Vejle bevestigde dat voedselherverdeling veel meer is dan voedsel redden. Het gaat om het bouwen van sterke ecosystemen waarin beleid, logistiek, sociale organisaties, vrijwilligers en technologie elkaar versterken. Daarnaast werd duidelijk dat veel regio’s met gelijkaardige uitdagingen kampen, wat de meerwaarde van interregionale samenwerking bevestigt. Belangrijke inzichten die we meenemen zijn:
- voedselherverdeling vraagt structurele ondersteuning en niet enkel tijdelijke projecten;
- samenwerking tussen lokale actoren is cruciaal;
- data en monitoring kunnen een groot verschil maken in efficiëntie;
- sociale inclusie en waardigheid moeten centraal blijven staan;
- scholen, sociale supermarkten en ontmoetingsplaatsen spelen een belangrijke rol in bewustmaking en gemeenschapsvorming.
“De uitwisseling in Vejle bevestigde dat verschillende regio’s uit Europa voor vergelijkbare uitdagingen staan op vlak van voedseloverschotten en voedselherverdeling. Het was inspirerend en verrijkend om te zien hoe elke regio vanuit haar eigen context bouwt aan duurzame oplossingen met zowel ecologische als sociale impact. Voor Gent was het waardevol om onze aanpak te kunnen delen en tegelijk nieuwe inzichten mee te nemen uit andere Europese regio’s.” – Sandra, Anton, Céline, DBSE / Foodsavers Ghent
Volgende stappen
Vanaf juni 2026 starten de thematische werkgroepen binnen het project officieel op. Partners blijven online samenwerken rond praktijkuitwisseling en beleidsaanbevelingen, met focus op:
- sterkere netwerken voor voedselverliespreventie;
- technologieën voor beheer en monitoring van voedselherverdeling;
- nieuwe businessmodellen voor inclusieve distributie van voedseloverschotten.
De volgende partnermeeting vindt plaats in Porto in oktober 2026.
Vind ons online!
Blijf op de hoogte van alle spannende ontwikkelingen van het Social Food Webs-project! We delen waardevolle inzichten en updates over duurzame praktijken en interregionale samenwerking.
Je kan ook een kijkje nemen op de projectwebsite en ons volgen op LinkedIn.
